--000-- Important statement - Some of those who are calling themselves as my so-called friends on the basis of acquaintance which has happened in a short duration of past time, behaved with me in past in a manner which was crossing over the limits of friendship in that time, vexatious, objectionable even after the frequent admonitions given by me, so I do not consider them as my friends who crosses over the limits of friendship. So I am not duty-bound to publish or answer their comments which are given on any of my blogs, or to answer their email, or to accept their friend invite on any of the social website like facebook, or to answer their messages sent through the comment form on blog. So please take a kind note that if it will be found out that the abovementioned persons tried to contact with me directly or indirectly by any types of means mentioned before or through any other person by incuring him / her inbetween or by maknig fake profile through it or by any other means, through the blog or through any other medium or if it will be found out that they have done any type of act which is vexatious for me, then proper action will be taken on it. Also by all this incidence the decision is taken that the right of publishing all the suspicious seeming comments given on the blog and the right of answering any of the suspicious seeming messages coming through the comment form is reserved, readers please take a kind note of it. ----- 00000 ----- महत्त्वाचे निवेदन - भूतकाळातील थोडक्या कालावधीकरता झालेल्या माझ्या ओळखीच्या आधारावर स्वतःला माझे तथाकथित मित्र म्हणवून घेणार्‍या काही जणांनी पूर्वी मी वारंवार समज दिल्यानंतरही, माझ्याशी तत्कालीन पद्धतीच्या मैत्रीच्या मर्यादा ओलांडणारे, मनस्ताप देणारे, आक्षेपार्ह वर्तन केले, त्यामुळे अशा मैत्रीच्या मर्यादा ओलांडणार्‍यांना मी माझे मित्र मानत नाही. त्यामुळे माझ्या कोणत्याही ब्लॉगवर आलेल्या त्यांच्या कॉमेंट्स प्रकाशित करणे किंवा त्यांना उत्तर देणे, किंवा त्यांच्या इमेलला उत्तर देणे, किंवा त्यांच्या फेसबुकसारख्या कोणत्याही सोशल वेबसाईटवर आलेल्या फ्रेंड इन्व्हाईटला ऍक्सेप्ट करणे, किंवा त्यांनी ब्लॉगवरील कॉमेंट फॉर्मद्वारा पाठवलेल्या निरोपाला उत्तर देणे यासाठी मी बांधील नाही. त्यामुळे उपरोल्लेखित व्यक्तिंनी आधी उल्लेख केलेल्या कोणत्याही प्रकारे किंवा दुसर्‍या एखाद्या व्यक्तीला मध्ये घालून तिच्याद्वारे किंवा बनावट प्रोफाईल तयार करून त्याद्वारे किंवा इतर कोणत्याही प्रकारे, ब्लॉग किंवा इतर कोणत्याही माध्यमातून माझ्याशी प्रत्यक्ष वा अप्रत्यक्ष प्रकारे संपर्क साधण्याचा प्रयत्न केल्याचे आढळल्यास किंवा मला मनस्ताप होईल अशा प्रकारचे कोणतेही कृत्य त्यांनी केल्याचे आढळल्यास, त्यावर योग्य ती कारवाई करण्यात येईल याची कृपया नोंद घ्यावी. तसेच या सर्व प्रकारामुळे ब्लॉगवर आलेल्या संशयास्पद वाटणार्‍या सर्व कॉमेंट्स प्रकाशित करण्याचे आणि कॉमेंट्स फॉर्मद्वारे आलेल्या संशयास्पद वाटणार्‍या कोणत्याही निरोपाला उत्तर देण्याचे अधिकार राखून ठेवण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे, याची वाचकांनी कृपया नोंद घ्यावी. --000--

Saturday, April 23, 2016

अंदमान ट्रीप - भाग ४ - आल्हाददायक कॉर्बिन्स कोव्ह बीच

आधीचे भाग -
भाग १, --- भाग २, --- भाग ३,
पुढे - 

     अंदमानमधल्या स्थळदर्शनासाठी आम्ही दुपारी अडीचच्या सुमाराला तयार होऊन खाली बसपाशी आलो. बसमध्ये बसल्यावर मला खिडकीतून समोरच्या झाडावर असलेले दोन पक्षी दिसले, अंदमानच्या जैववैविध्याची ही किंचितशी झलक होती, मात्र ते पक्षी फोटो काढण्याच्या दृष्टीने फार लांब असल्याने त्यांचा फोटो काढण्याचा विचार मी सोडून दिला. आमच्या ग्रुपमधले सगळेजण बसमध्ये चढल्यावर आम्हां सगळ्यांना हिमश्रीतर्फे टोप्या देण्यात आल्या. अंदमानच्या उन्हात त्या टोप्यांचा चांगलाच उपयोग झाला. नंतर हिंडण्याच्या नादात सगळेजण इकडेतिकडे विखुरले जायचे, तेव्हा त्या निळ्या टोप्या बघून आमच्या ग्रुपच्या सदस्यांना ओळखणंही सोपं व्हायचं.

     हॉटेलच्या गेटमधून बाहेर पडून आमची बस पोर्ट ब्लेअरच्या कॉर्बिन्स कोव्ह बीचकडे निघाली. काही मिनिटांतच खालच्या दिशेने जाणाऱ्या रस्त्यावरून एक झोकदार वळण घेऊन बस पुढे धावायला लागली आणि रस्त्याच्या एका बाजूला प्रवाळांमुळे काहीसा खडकाळ भासणारा किनारा असलेला अंदमानचा निळा समुद्र दिसायला लागला. त्या स्वच्छ निळ्या समुद्राच्या दर्शनानेच माझं मन उल्हसित झालं. समुद्राच्या काठाकाठाने उगवलेली काही झाडंही दिसायला लागली, त्यात नारळाची झाडं प्रामुख्याने होती. पुढे काही अंतरावर समुद्राकाठी काही नवीन झाडं लावलेली दिसली. पर्यावरणाचा विचार करून त्या झाडांभोवताली, बांबूच्या पट्ट्या विणून तयार केलेले संरक्षक पिंजरे लावलेले होते. एका नारळाच्या बनापाशी येऊन आमची बस थांबली, इथे कॉर्बिन्स कोव्ह बीचचं प्रवेशद्वार होतं.

     प्रवेशद्वारातून आत प्रवेश करून आम्ही बीचकडे निघालो. इथे नारळाच्या बनातली हिरवळ थेट समुद्रकिनाऱ्यापर्यंत आलेली होती, त्यापुढे समुद्राची पांढरी वाळू पसरलेली होती, त्या पांढऱ्या वाळूत प्रवाळाचे वाहून आलेले तुकडे, शंख, शिंपले विखुरलेले दिसत होते आणि पांढरी वाळू संपली की पुढे चित्रातल्यासारखं दिसणारं समुद्राचं किनाऱ्याजवळचं फिकट हिरवट निळसर पाणी, त्यापुढे पसरलेलं गडद निळं पाणी, त्यातला लाटांमुळे येणारा पांढरा फेस अशा तिथल्या पाण्याच्या विविध रंगछटा दिसत होत्या. किनाऱ्यापाशी समुद्राच्या लाटांवर हेलकावणाऱ्या काही रिकाम्या स्पीडबोटी दिसत होत्या. निळ्या समुद्रात बोटींच्यापुढे समोरच काही अंतरावर असलेल्या छोटुकल्या बेटावरून नजर हटत नव्हती.

समुद्राच्या सुंदर रंगछटांच्या पार्श्वभूमीवर कोणीतरी पर्यटक सहज मिळालेला शंख फुंकून बघण्याचा प्रयत्न करत असतांना!
 
समुद्रात समोरच असलेलं छोटुकलं बेट 
 


     दुपारची वेळ असल्याने लोकांची फारशी गर्दी नसलेला तो स्वच्छ अर्धचंद्राकृती समुद्रकिनारा पाहून मला तिथल्या समुद्रात पाय भिजवण्याची अनावर इच्छा झाली. मी पाण्यात जाऊन काही वेळ उभी राहिलेही, पण आमच्या ग्रुपमधले बरेचसे लोक सुरुवातीला समुद्रापासून लांबच उभे होते. "आपल्याला इथे फार वेळ थांबायचं नाहीये, लगेच निघायचंय," अशी सूचना मिळालेली असल्याने मीही पाण्यात जास्त वेळ थांबले नाही. पण तिथून लवकर निघायचंय, म्हणून कोणी घाई करतांनाही दिसत नव्हतं, त्यामुळे मी जरा गोंधळले होते.



     पाण्यातून बाहेर येतांना मला किनाऱ्यावरच्या वाळूत खेकड्यांमुळे उमटलेली सुंदर नक्षी दिसली. थोडं पुढे आल्यावर एक शंख (शंखातला प्राणी त्याचा शंख घेऊन) ओल्या वाळूतून तुरुतुरु चालतांना दिसला, मी तो बाकीच्यांना दाखवेपर्यंत माझी चाहूल लागून तो एका ठिकाणी स्तब्ध थांबून राहिला. त्या समुद्रकिनाऱ्यावर वॉटर स्पोर्ट्स चालत असूनही, तिथली जलचरसृष्टी अशी अबाधित राहिली आहे हे पाहून मला बरं वाटलं. समुद्रकिनाऱ्यावर आलेले प्रवाळ आणि शंखशिंपले पाहून काही पर्यटक ते गोळा करत होते, मात्र अंदमानच्या बेटांवरून अशाप्रकारे प्रवाळ आणि शंखशिंपले गोळा करून घेऊन जाण्यावर बंदी आहे, हे माहिती असल्याने मी तेव्हा ते गोळा करण्याचा मोह टाळला.

वाळूत खेकड्यांमुळे उमटलेली सुंदर नक्षी!
 
अर्धचंद्राकृती समुद्रकिनाऱ्यावरच्या वाळूमध्ये ठिकठिकाणी आढळणारे शंखशिंपले आणि प्रवाळ गोळा करणारे पर्यटक 
 
     मग मी पाठीमागे थांबलेल्या आमच्या ग्रुपपाशी आले आणि आमच्या ग्रुपमधल्या पाटील काका काकूंनी स्पीडबोटीतून चक्कर मारून येण्याचा निर्णय घेतला. त्यामुळे मला 'अजून थोडावेळ पाण्यात थांबले असते, तरी चाललं असतं,' असं वाटायला लागलं, पण मी पुन्हा पाण्यात जायचा कंटाळा केला. मग आम्ही काहीजण बीचच्या मागे असलेल्या झाडांच्या सावलीत बसलो. आम्ही बीचच्या प्रवेशद्वारापासून फार पुढे आलो नव्हतो, पण बीचवर अजून थोडं पुढे समुद्राच्या पाण्यात लोकांना सुरक्षितपणे पोहोता यावं म्हणून लावलेली संरक्षक जाळी दिसत होती. तिथल्या किनाऱ्यावर लोकांना बसण्यासाठी खुर्च्यांची सोय केलेली दिसत होती.

बीचच्या प्रवेशद्वारापाशी समुद्रकिनाऱ्याच्या काठाने असलेली हिरव्यागार झाडांची राई 
 
वाळूत असे ठिकठिकाणी समुद्रातून आलेले प्रवाळ पडलेले दिसत होते. 
 
समुद्रात पोहोण्यासाठी लावलेली संरक्षक जाळी!
 
     थोड्या वेळाने कोणीतरी आम्हांला, 'आता निघायचंय,' म्हणून हाक मारल्यावर आम्ही निघालो, तोपर्यंत आमच्यापैकी काहीजण झपझप चालत पुढे गेले होते. आम्ही मागून रमतगमत चालत येत होतो. बीचच्या दुसऱ्या टोकाला असलेल्या दाराजवळ आमची बस उभी केलेली होती. तिथे जातांना वाटेत 'मगरीपासून सावधान' असा फलक लावलेला दिसला. (अंदमानच्या समुद्रकिनाऱ्यांवर / खाडीकिनाऱ्यांवर अधूनमधून मगरी आढळतात आणि त्यामुळे ठिकठिकाणच्या पर्यटनस्थळी असे फलक लावलेलेही दिसतात.) बीचवर पुढे असलेल्या दुकांनांमधल्या शंखशिंपल्यांपासून बनवलेल्या वस्तू खरेदी करण्यासाठी आमच्यातले काहीजण थांबले. आम्ही बसपाशी गेलो तर आमच्या पुढे झपझप चालत गेलेले कोणीही अजून तिथे आलेलेच नव्हते, ते बहुधा वाटेतल्या एखाद्या दुकानात किंवा हॉटेलमध्ये शिरले असावेत. आता मला हळूहळू ग्रुपमधल्या लोकांच्या हिंडण्याच्या वेळेचा अंदाज येत होता. आम्ही जिथे जास्त वेळ थांबणार नव्हतो, त्या कॉर्बिन्स कोव्ह बीचवर आम्ही जवळजवळ एक तास घालवला होता.
 

Thursday, April 21, 2016

अंदमान ट्रीप - भाग ३ - हॉटेलच्या परिसरात

आधीचे भाग -
पुढे -

     टेकाडासारख्या उंचवट्यावर वसलेल्या हॉटेल 'एन्. के. इंटरनॅशनल' च्या मुख्य इमारतीत शिरल्याबरोबर सर्वांच्या समोर थंडगार वेलकम ड्रिंक आलं. मुंबईपेक्षा जरा जास्त उष्ण पण काहीशा कमी दमट अशा अंदमानच्या वातावरणात त्या थंड पेयाची आवश्यकता होतीच. आमच्या चाळीस जणांच्या ग्रुपला खोल्यांचं वाटप करायचं असल्याने, प्रत्येकाला खोलीच्या किल्ल्या द्यायला जरा वेळ लागत होता. आमच्या खोलीच्या किल्ल्या मिळाल्या, पण काही खोल्यांची साफसफाई होत असल्याने तोपर्यंत चहा घेऊन मग आम्ही आमच्या खोल्यांकडे निघालो. हॉटेलचे कर्मचारी मागून आमचं सामान घेऊन येत होते.

     हॉटेलच्या मुख्य इमारतीच्या बाजूला लागून असलेल्या छोट्या टेकाडावरच्या इमारतीत आमच्या खोल्या होत्या. टेकाडाच्या दहाबारा पायऱ्या चढून गेल्यावर पुढे अंगणासारखी छोटीशी सपाट जागा होती. त्या अंगणासमोर असलेल्या इमारतीत आमच्या खोल्या होत्या. खोल्यांसमोर कॉमन गॅलरी होती, त्यातून समोरचं अंगण दिसत होतं. अंगणाशेजारी एक लिंबाचं आणि एक आंब्याचं झाड होतं. आंब्याच्या झाडाला हिरव्या रंगाचे मोठेमोठे आंबे लागले होते. त्या झाडांना पाहून अंदमानच्या समृद्ध वनस्पतीजीवनाची जाणीव होत होती. (हॉटेलच्या मुख्य इमारतीपाशीही एक नोनीचं झाड होतं.)

     आमच्या ए.सी.ची सोय असलेल्या खोल्या (जास्तीचा बेड लावण्याच्या दृष्टीने) फार प्रशस्त नव्हत्या, पण स्वच्छ होत्या. खोलीत बेडच्या बाजूला असलेली साईड टेबल्स, सोफा, टीपॉय, एक कपाट असं मोजकंच फर्निचर होतं. मात्र आरशाच्या आणि टी.व्ही.च्या खाली भिंतींमध्ये ग्रॅनाईटच्या पट्ट्या बसवून त्याच्याखाली सामानासाठी कप्पे तयार केलेले होते. खोलीत फोन होता, तसंच डासांसाठी मॉस्किटो रिपेलंटचीही सोय होती. खोलीच्या तुलनेत टॉयलेट प्रशस्त होतं, तिथे कमोड आणि विरूद्ध बाजूच्या बाथटबमध्ये पुरेसं अंतर होतं, नळाला चोवीस तास गरम पाणी येत होतं, कपडे ठेवण्यासाठी असलेला चार दांड्यांचा स्टँड थोडेसे कपडे वाळत घालण्याच्या दृष्टीनेही उपयोगी होता, बेसिनजवळ जास्तीचं सामान ठेवायला जागा होती. ट्रीपमधल्या एका दिवसाचा अपवाद वगळता याच हॉटेलमध्ये आमचा मुक्काम असल्याने हॉटेलतर्फे आमच्या खोल्यांमध्ये रोज दोन साबणाच्या वड्या, दोन शाम्पूची पाकीटं ठेवली जात होती, तसंच रोज दिलेले टॉवेलही बदलले जात होते. (केरळमधल्या हॉटेलमध्ये दोन दिवसांचा मुक्काम असतांना हॉटेलतर्फे दिलेले टॉवेल दुसऱ्या दिवशी न बदलता तसेच गॅलरीतल्या उन्हात वाळण्याकरता टाकून दिलेले पाहिले होते, त्यापेक्षा इथला हा अनुभव निश्चितच चांगला होता.)

      आम्हांला एक वाजता जेवायला जायचं असल्याने फ्रेश होण्यासाठी मध्ये थोडा वेळ होता. इथल्या टी.व्ही. वर बंगाली, तामिळी, हिंदी इत्यादी चॅनेल्सप्रमाणे मराठी चॅनेल्सही लागत असल्याने ज्यांना मराठी मालिका पाहिल्याशिवाय करमत नाही, त्यांचीही चांगली सोय झाली होती. मोबाईलच्या बाबतीत मात्र रिलायन्स सारख्या कंपन्यांचं नेटवर्कच मिळत नव्हतं, तर इतर काही कंपन्यांचे डेटा पॅक घेतलेले असूनही मोबाईलवर त्यांचं इंटरनेट चालू होत नव्हतं. अंदमानला येतांना विमानप्रवासामुळे की काय पण अजून एक गडबड झाली होती, जी आमच्या नंतर लक्षात आली; ट्रीपचे फोटो काढण्यासाठी आम्ही आमचे जे दोन कॅमेरे आणि दोन मोबाईल वापरले होते, त्यातल्या काही उपकरणांत वेगवेगळी वेळ दाखवली जात होती. दोन उपकरणं वापरुन एकाच ठिकाणच्या, साधारण एकाच वेळी पण वेगवेगळ्या कोनातून काढलेल्या फोटोंमध्ये जी वेळ दाखवली जात होती, त्यात चक्क एका तासाचा फरक होता. पण हे आधी लक्षात न आल्याने तिथे काढलेल्या काही फोटोंमध्ये वेगवेगळी वेळ दिसतेय. असो. आमच्या खोलीत थोडा वेळ विश्रांती घेऊन आम्ही जेवणासाठी खाली आलो.

     अंदमान हे कोलकाता आणि चेन्नईच्या जवळ असल्याने इथे बंगाली आणि तामिळी भाषिक मोठ्या प्रमाणावर दिसतात. हॉटेलच्या कर्मचारी वर्गातही तामिळी लोकांचा समावेश जास्त असल्याने जेवणातल्या (आणि नंतर नाश्त्यातल्याही) काही पदार्थांवर दक्षिणी शैलीचा असलेला प्रभाव जाणवत होता. इथल्या रोजच्या जेवणात सॅलड, लोणचं, पापड, दोन प्रकारच्या भाज्या (ह्यात अधूनमधून एखादी पनीरची भाजी किंवा मश्रुमची भाजी हटकून असायचीच), भाताचा / पुलावचा एखादा प्रकार, नुसती दाल किंवा दाल माखनी अशा एखाद्या प्रकारची दाल, साधी पोळी / कणकेची जाड रोटी असा रोटीचा एखादा प्रकार, एक गोड पदार्थ (हा बरेचदा तांदुळाचा बनवलेला असायचा), नॉन व्हेजिटेरियन लोकांसाठी एखादा नॉनव्हेज पदार्थ ह्या सगळ्याचा समावेश असायचा. ह्यातला क्वचित एखाददुसऱ्या पदार्थाचा अपवाद सोडला तर इथले पदार्थ फार सणसणीत तिखट नव्हते.

     इथल्या हॉटेलमधले पदार्थ काहीसे वेगळ्या पद्धतीने बनवलेले असल्याने समोरचा पदार्थ नेमका काय आहे, हा प्रश्न कधीकधी पडायचा. एकदा हिरव्या भाजीवर भरपूर लाल तेलाचा तवंग बघून मी, 'हे नेमकं काय आहे?' म्हणून विचारलं आणि 'पालक पनीर' हे अनपेक्षित उत्तर आलं. मुंबईत अगदी बेताची फोडणी घातलेली आणि पनीरचे तुकडे दिसणारी हिरवीगार पालक पनीरची भाजी बघायची सवय झाल्याने, ती तेलाचा लाल तवंग असलेली भाजी मला ओळखताच आली नाही. असो. इथल्या जेवणात जरी सर्व पदार्थांचा समावेश असला, तरी अंदमानमध्ये दूध आणि दुग्धजन्य पदार्थांची कमतरता असल्याने, ते पदार्थ, तसंच काही फळं इत्यादी बेटावर बाहेरून यायचे अशी माहिती आम्हांला नंतर मिळाली. हिमश्रीकडून आम्हांला प्रत्येकाला रोज एक मिनरल वॉटरची बाटली देण्यात येत होती, मात्र मी या हॉटेलमधलंही पाणी पिऊन पाहिलं, अर्थातच पाण्याची चव काहीशी मचूळ लागत होती. ट्रीपच्या पहिल्या दिवशी आमचं जेवण आटोपल्यावर बाहेर पडायला आम्हांला अजून थोडा वेळ होता, त्यामुळे आम्ही पुन्हा खोलीवर परतलो.

Monday, April 18, 2016

अंदमान ट्रीप - भाग २ - पोर्ट ब्लेअरला आगमन


आधीचा भाग - भाग १,
पुढे -

     अखेर तिन्ही टॅक्स्या तिथे पोहोचल्यावर आम्ही सगळ्यांनी मुंबई विमानतळाच्या छत्रपती शिवाजी टर्मिनस १ बी मध्ये प्रवेश केला. आम्ही ज्या कक्षात बसलो होतो, तिथली आसनव्यवस्था अजिबात आरामदायक नव्हती, भरपूर डास चावत होते, ए.सी. फार वाढवलेला असल्याने कमालीचा गारवा जाणवत होता, तरीही काहीजण पहाटे सुटणाऱ्या विमानाची प्रतिक्षा करत तिथे झोप काढायचा प्रयत्न करत होते. आम्हीही बसल्या बसल्या झोप काढायचा प्रयत्न केला, पण मध्येच कोणीतरी काहीतरी बोलायचं आणि गप्पा चालू व्हायच्या. शेवटी सगळ्यांच्या गप्पा थांबल्यावर, चावणाऱ्या डासांच्या संगतीत जरा झोप लागतेय असं वाटतंय, तोवर तिथलं स्वच्छता करणारं मशिन मोठा आवाज करत आजूबाजूला फिरायला लागलं आणि सगळ्यांची झोप उडाली. मशिनचा आवाज बंद होईपर्यंत त्याच्या आवाजाने दचकून जाग्या झालेल्या एका लहानग्याच्या रडण्याचा आवाज जो सुरू झाला, तो काही केल्या शांत होईना. आता आमच्यापैकी बहुतेकजण वैतागले होते आणि तिथे इतक्या लवकर यायलाच नको होतं, असं बोलून दाखवत होते. पण आता काही इलाज नव्हता. मग वेळ घालवण्यासाठी म्हणून मी उगीचच आजूबाजूला चक्कर मारून आले आणि ट्रीपला येणाऱ्यांपैकी कोणी तिथे आलेले आहेत का ते पाहिलं, पण तोपर्यंत तिथे कोणीच आलेलं नव्हतं.

     शेवटी साडेतीनच्या सुमाराला 'गो एअरच्या' चेक इन काऊंटरपाशी देवेंद्र गंद्रे, रूपाली गंद्रे आणि ट्रीपला येणारे अजून काही जण आल्याचं कळलं आणि आम्ही सगळेजण तिकडे गेलो. देवेंद्र गंद्रेंच्या सूचनेनुसार आम्ही तिथे लगेच चेक इनच्या रांगेत उभं राहून आमचं सामान चेक इन केलं. आता आम्हांला पहिल्या मजल्यावरच्या गेट नंबर ६ पाशी जायचं होतं. वरती गेल्यावर आम्ही आमचं केबिन लगेज तपासणीसाठी स्कॅनरच्या सरकत्या पट्ट्यावर टाकलं आणि आमची एकेकाची सुरक्षा तपासणी चालू असतांनाच अचानक आमच्या एका पर्समधला मोबाईल वाजायला लागला. 'इतक्या पहाटे कोणी फोन केला असेल?' या विचाराने आम्ही हैराण झालो आणि सरकत्या पट्ट्यावरून येणाऱ्या केबिन लगेजची वाट बघायला लागलो. पण नेमका त्या सरकत्या पट्ट्यात काहीतरी बिघाड झालेला होता, त्यामुळे तिथली स्त्री सुरक्षा कर्मचारी हातानेच हळूहळू त्या पट्ट्याला पुढे सरकवत होती आणि फोन न थांबता वाजतच होता. काही मिनिटांनी शेवटी एकदाची ती पर्स आमच्या ताब्यात आली. आम्हांला प्रवासाच्या शुभेच्छा देण्यासाठी आमच्या एका परिचितांनी भल्या पहाटे उठून आठवणीने आम्हांला फोन केला होता.

     आमच्यापाठोपाठ आमच्या ग्रुपचे सगळे चाळीसजण चेक इन करून येत होते. गेट नंबर ६ पाशी विमानाची वाट बघत गप्पा मारण्यात आणि इकडेतिकडे फिरण्यात वेळ कसा गेला ते कळलंच नाही. थोड्याच वेळात प्रवाशांना विमानात सोडायला सुरूवात झाली. मला विमानाच्या पंखाच्या मागच्या बाजूच्या जागेत बसायला आवडतं आणि आमच्या ग्रुपलाही विमानाच्या शेपटाकडच्याच बाजूला जागा मिळाली होती. विमानाने उड्डाण केल्यावर बहुतेकांना झोप लागली होती, मी मात्र जागीच होते. जरा उजाडायला लागल्यावर विरूद्ध बाजूच्या खिडकीतून आकाशात उषःप्रभेचा सुंदर लालिमा पसरलेला दिसायला लागला. नंतर सूर्योदय बघायलाही मला आवडलं असतं, पण माझी सीट खिडकीजवळ नसल्याने सूर्योदय बघणं शक्य नव्हतं.

     जरा वेळाने पुढच्या बाजूच्या खिडक्यांमधून सूर्यप्रकाशाचे हलके हलके कवडसे पसरायला लागले. विमानातल्या हवाई सुंदऱ्या खाद्य पदार्थ आणि पेयं घेऊन आल्या. सकाळची वेळ असल्याने आम्ही चहा घेतला खरा, पण तो चहा प्यायल्यावर काहीजणांच्या, "हा चहा आहे, की चहाचं भांडं विसळलेलं पाणी? चहासाठी आम्ही एवढे शंभर रुपये मोजतोय, तर चहा तरी जरा बऱ्या क्वालिटीचा द्या ना!" अशा संतप्त प्रतिक्रिया ऐकू आल्या. विमानातल्या खानपानसेवेचा अनुभव असल्याने हिमश्रीने विमानात आमचा नाश्ता बुक न करता, फक्त आमच्या विमानप्रवासाची तिकीटं काढली होती आणि आम्हांला, 'विमानप्रवासात सकाळी खाण्यासाठी काही कोरडे पदार्थ आणि सीलबंद नसलेली पाण्याची बाटली जवळ ठेवा.' अशी सूचना दिली होती. त्याप्रमाणे आम्ही खाण्याचे पदार्थ आणि पाणी जवळ ठेवलंही होतं, पण सकाळी उठल्यावर चहा घेण्याची सवय असलेल्यांना विमानात चहा घ्यावासा वाटणं साहजिक होतं.

     खाद्यपेयविक्री आटोपल्यावर आणि काहीजणांना दिलेले फीडबॅकचे फॉर्म गोळा केल्यावर, हवाई सुंदऱ्या वेगवेगळ्या वस्तू विकण्यासाठी घेऊन आल्या, त्या वस्तूंमध्ये पर्स, घड्याळं, ज्वेलरी इत्यादींचा समावेश होता. तोट्यात चालणाऱ्या विमानसेवा नफ्यात आणण्यासाठी त्यांच्या कंपन्यांना काय काय करावं लागतं आणि त्यासाठी त्यांच्या हवाई सुंदऱ्यांना चक्क एखाद्या दुकानातल्या सेल्सगर्ल्सप्रमाणे वस्तू विकायला लागतात, हे एकाचवेळी विनोदी आणि कारुण्यपूर्ण दोन्ही वाटत होतं.

     थोड्या वेळाने विमानाने चेन्नईचा थांबा घेतला. तिथे काही प्रवासी उतरले, काही नवीन प्रवासी विमानात चढले. तेवढ्या वेळात आम्ही आमच्याजवळचे खाद्यपदार्थ बाहेर काढून खाणं आटोपून घेतलं. चेन्नईचे सर्व प्रवासी विमानात चढल्यावर विमान कंपनीच्या एका कर्मचाऱ्याने विमानातल्या सर्व प्रवाशांचे बोर्डींग पास तपासले आणि वरच्या कप्प्यांमध्ये ठेवलेलं सामान नक्की कोणत्या प्रवाशांचं आहे, हेही व्यवस्थित चेक केलं.

     विमानाचं उड्डाण झाल्यावर पुन्हा एकदा विमानात हवाईसुंदऱ्यांच्या फेऱ्या चालू झाल्या. त्यावेळी अचानक पुढे बसलेल्या कोणाला तरी श्वास घेण्यासाठी त्रास व्हायला लागला. (ती व्यक्ती आमच्या ग्रुपमधली नव्हती.) मग त्या व्यक्तीसाठी 'विमानात कोणी डॉक्टर आहेत का?' याची विचारणा करणारी उद्घोषणा झाली. सुदैवाने विमानात डॉक्टर होते आणि त्या व्यक्तीला होणारा त्रास गंभीर प्रकारचा नव्हता. ए. सी. वाढवल्यावर आणि थोडं गोड पेय घेतल्यानंतर त्या व्यक्तीचा त्रास कमी झाला. पण तोपर्यंत सर्व प्रवाशांचं लक्ष तिकडेच वेधलं गेलं होतं.

     आता विमान अंदमान द्वीपसमूहाजवळ आलं होतं आणि खाली निळ्या समुद्रात पाचूसारखी विखुरलेली अंदमानची सुंदर बेटं दिसायला लागली होती. खिडकीजवळ बसलेले लोक पुन्हा पुन्हा खिडकीतून डोकावून ते दृश्य पाहत होते. बाकीचे लोकही विमान वळेल त्याप्रमाणे एकदा या खिडकीतून आणि एकदा त्या खिडकीतून लांबूनच का होईना, पण काही दिसतंय का, ते माना वेळावून पाहत होते. विमान एका बाजूला झुकलं आणि मलाही विरूद्ध बाजूच्या खिडकीतून नीलसमुद्रातलं, पाचूच्या खड्याची आठवण करून देणारं, एक छोटंसं बेट दिसलं. ते पाहून नकळत माझ्या तोंडातून, "वॉव, सुंदर!" म्हणून उद्गार निघाले. आता आम्ही अंदमानच्या बेटांचं सौंदर्य प्रत्यक्ष अनुभवण्यासाठी उत्सुक झालो होतो.

     अखेर सकाळी साडेदहा वाजण्याच्या सुमारास आमचं विमान पोर्ट ब्लेअरच्या 'वीर सावरकर आंतरराष्ट्रीय विमानतळावर' उतरलं. विमानाचे जिने उतरून आम्ही बाहेर आलो. विमानतळाची इमारत अगदी जवळच होती, पण सुरक्षेच्या दृष्टीकोनातून तिथे जाण्यासाठी बस ठेवलेली होती. बसमधून जेमतेम मिनिटभराचा प्रवास करून आम्ही विमानतळाच्या इमारतीत शिरलो आणि तिथे आमचं सामान ताब्यात घेतलं. आमचं सामान हॉटेलवर नेण्यासाठी आलेल्या गाडीतल्या माणसांकडे आम्ही सामान सोपवलं आणि आमच्यासाठी आलेल्या ए.सी. बसमधून काही अंतरावर असलेल्या हॉटेल 'एन्. के. इंटरनॅशनल' कडे निघालो. नंतर ह्याच बसने आम्ही अंदमानच्या मुख्य बेटावर हिंडणार होतो.

Saturday, April 16, 2016

अंदमान ट्रीप - भाग १ - पूर्वतयारी आणि प्रस्थान

     डिसेंबर महिन्याच्या सुरूवातीला मी जवळच्या नात्यातल्या एका कौटुंबिक कार्यक्रमाला गेलेले असतांना माझ्या वडिलांनी त्यांच्या हातातले कागद दाखवत मला विचारलं, की "फेब्रुवारी महिन्यात अंदमानच्या ट्रीपला येणार का?" त्यावेळी कसलाही मागचापुढचा विचार न करता मी सरळ त्यांना "हो, येणार." म्हणून होकार देऊन टाकला. त्यावेळच्या घाईगडबडीत मला इतकंच समजलं होतं, की आमच्या एका नातेवाईकांनी त्या ट्रीपचं माहितीपत्रक आणलं होतं, स्वातंत्र्यवीर सावरकरांच्या आत्मार्पण स्मृतिदिनानिमित्ताने अंदमानला भेट देण्यासाठी ती ट्रीप आयोजित केलेली होती आणि दादरच्या सावरकर स्मारकाचा त्या ट्रीपशी काहीतरी संबंध होता.

     त्या थोडक्या माहितीच्या आधारावर थोडीफार चर्चा होऊन मी आणि माझे काही नातेवाईक वगैरे सगळे मिळून आम्ही नऊ जण ट्रीपला यायला तयार झालो होतो. फार विचार न करता या ट्रीपला जाण्यासाठी मी लगेच होकार दिला खरा, पण या माझ्या बेतात कोणताही अडथळा न येता, माझी ही ट्रीप व्यवस्थित पार पडेल ना, याची मनात थोडी धाकधूक होती. त्यात बऱ्याचशा अनोळखी लोकांबरोबर ग्रुपने ट्रीपला जायची ही माझी पहिलीच वेळ होती. तोपर्यंत मी केलेल्या सर्व ट्रीप्स या ओळखीच्या व्यक्तींबरोबर केलेल्या होत्या आणि त्या ट्रीप्सचं नियोजनही (एखाददोन अपवाद वगळता) आमचं आम्हीच केलेलं असायचं. त्यामुळे या ट्रीपचा अनुभव अगदी वेगळा असणार होता.

     ट्रीपच्या आयोजकांनी ट्रीपला येणाऱ्या सर्व सदस्यांना ७ फेब्रुवारीला सकाळी साडेदहा वाजता दादरच्या स्वातंत्र्यवीर सावरकर स्मारकात बोलावलं होतं, तिथे ट्रीपबद्दल चर्चा होणार होती, कोणाच्या काही शंका असतील तर त्या विचारता येणार होत्या. तोपर्यंत आमच्या नऊजणांपैकी बहुतेकांची आयोजकांशी प्रत्यक्ष भेटही झालेली नव्हती. ट्रीपसाठी आमचे भरलेले फॉर्म्स आणि चेक्स नेऊन देण्याची कामं परस्परच झालेली होती.

     ७ फेब्रुवारीला आम्ही दादरला निघालो. दादरला जायचं म्हंटल्यानंतर मनातल्या सगळ्या जुन्या आठवणी जाग्या झाल्या. जुन्या ओळखीच्या रस्त्यांवरून जात, आठवणीतल्या दादरचं बदललेलं नवं रुपडं पाहत आम्ही स्वातंत्र्यवीर सावरकर स्मारकात पोहोचलो. ती रविवारची एक शांत सकाळ होती, स्मारकाच्या मुख्य सभागृहात मात्र कसलासा कार्यक्रम असल्याने, तिथे येणाऱ्या लोकांची जरा गर्दी दिसत होती. आमची चर्चा जिथे होणार होती, तिथे पोहोचल्यावर मी तिथे आलेल्या लोकांवरून एक नजर फिरवली, पण त्यापैकी कोणीही माझ्या ओळखीचं नव्हतं.

     आमची ट्रीप १९ फेब्रुवारी २०१६ ते २४ फेब्रुवारी २०१६ या कालावधीत अंदमानला जाणार होती. 'हिमश्री ट्रेक्स अँड टूर्स' तर्फे या ट्रीपचं आयोजन देवेंद्र गंद्रे आणि रूपाली गंद्रे यांनी केलं होतं. ट्रीपबद्दल काही माहिती सांगण्याआधी त्यांनी स्वतःची आणि हिमश्रीच्या इतर पदाधिकाऱ्यांची ओळख करून देत एक घोषणा केली, की सावरकर स्मारकातर्फे आयोजित एका ट्रेकमध्ये सहभागी होऊन देवेंद्र गंद्रे आणि त्यांच्याबरोबरच्या टीमने हिमालयातले एक शिखर (जे आत्तापर्यंत कोणीही सर केलेले नव्हते, ते शिखर) सर करून त्याला सावरकरांचं नाव देण्याचा प्रस्ताव पाठवला होता आणि आवश्यक ते सोपस्कार पूर्ण झाल्यावर त्या शिखराला सावरकरांचं नाव देण्यात येणार होतं.

     नंतर ट्रीपबद्दल माहिती दिली गेली. फेब्रुवारी महिन्यात ट्रीप असल्याने ट्रीपला येणाऱ्यांमध्ये अर्थातच वयस्क लोकांचा भरणा जास्त होता, त्यांचा विचार करून या ट्रीपमध्ये मोजक्याच स्थळांचा समावेश केलेला होता. मात्र सावरकरांच्या ५० व्या आत्मार्पण स्मृतिदिनाच्या निमित्ताने सेल्युलर जेलला भेट देण्यासाठी आणि तिथला संध्याकाळचा साऊंड अँड लाईट शो बघण्यासाठी एका संपूर्ण दिवसाचा वेळ राखून ठेवलेला होता. ट्रीपला येणाऱ्यांमध्ये पार्लेकरांचा मोठा सहभाग होता, प्रत्यक्ष दादरमधले लोक फारच थोडे होते, तर काहीजण नगरहून आणि पुण्याहून ट्रीपसाठी येणार होते.

     ट्रीपचा एकंदर तपशील ऐकल्यावर आलेल्या सदस्यांनी त्यांच्या शंका विचारल्या, त्यातल्या बऱ्याचशा शंका अंदमानमधल्या वॉटर स्पोर्ट्सबद्दल होत्या. मग हिमश्रीबरोबर आधी अंदमानच्या ट्रीपला जाऊन आलेल्या काहीजणांनी त्यांचे अनुभव सांगितले. चर्चेनंतर सदस्यांसाठी ठेवलेल्या रूचकर जेवणाचा सर्वांनी आस्वाद घेतला. जेवण झाल्यावर आम्ही स्मारकातल्या शूटींग रेंजला भेट दिली आणि घरी निघालो.

     घरी जातांना दादरच्या परिसराच्या जुन्या आठवणी जाग्या झाल्याने माहीमच्या शीतलादेवीच्या रस्त्यावरून गाडी नेण्याची कल्पना पुढे आली. पण मी वैतागून, "कशाला? काय गरज आहे?" असं नाराजीच्या सुरात विचारल्याने, गाडी शीतलादेवी बसस्टॉप जवळूनच परस्पर वळली. एकूण त्या दिवशी शीतलादेवीच्या परिसराच्या नशिबात माझ्या दर्शनाचा योग नव्हता हेच खरं! पण त्या गडबडीत आम्ही रस्ता चुकलो, मग अतिशय गर्दीच्या रस्त्यावरून खूप लांबचं वळण घेत, आम्ही कसेतरी आमच्या मार्गाला लागलो. एकेकाळी परिचयाचा असणारा तो सगळाच परिसर आता आम्हांला अपरिचित असल्यासारखा वाटायला लागला होता. पण मला आता अंदमानला जाण्याचे वेध लागलेले असल्याने त्या परिसराचं नवं रूप बघण्यात काहीच रस उरला नव्हता.

     आमच्या त्या दिवशीच्या चर्चेनंतर ट्रीपचा तपशील बराच स्पष्ट झाला होता, पण मी इंटरनेटवरूनही काही माहिती काढली होती. फेब्रुवारी महिना म्हणजे अंदमानला भेट देण्याची उत्तम वेळ! स्वच्छ हवामानामुळे या काळात तिथे वॉटर स्पोर्ट्सचा चांगला आनंद घेता येतो. त्यानुसार आमची ट्रीपला जायची तयारी जोरात चालू झाली होती. ट्रीपसंदर्भात हिमश्रीकडून फोन आणि मेसेज यायला लागले होते.

     आमचं मुंबईहून पोर्ट ब्लेअरला जाणारं विमान १९ तारखेला पहाटे पाच वाजून पन्नास मिनिटांनी निघणार होतं, त्यामुळे पहाटे तीन वाजून पन्नास मिनिटांच्या सुमारास चेक इन करण्यासाठी आम्हांला रात्रीच निघावं लागणार होतं. आम्ही १९ तारखेला रात्री अधल्यामधल्या वेळेला घरून निघण्याऐवजी १८ तारखेलाच रात्री साडेअकरा पावणेबाराच्या सुमारास घरून निघालो, तर विमानतळावर जरा सलग विश्रांती घेता येईल असं मला वाटत होतं. नेहेमी विमानप्रवास करणाऱ्या माझ्या आतेभावालाही ते पटलं आणि त्याप्रमाणे त्याने आम्हां नऊजणांसाठी तीन टॅक्स्या बुक करून ठेवल्या.

     आमची ट्रीपची तयारी खूप आधी चालू झालेली होती, तरी अगदी ट्रीपला निघायच्या दिवसापर्यंत काही ना काही लहानमोठ्या अडचणी आमच्यासमोर येतच होत्या आणि आम्ही आमच्यापरीने त्यांच्यावर मात करण्याचा प्रयत्न करत होतो. मग त्यात ट्रीपसाठी नेमक्या आम्हांला हव्या असणाऱ्या छोट्याछोट्या वस्तू दुकानात उपलब्ध नसण्यापासून, ते नेमकी ट्रीपच्या वेळेपर्यंत काहीतरी नवीन कामं समोर उपटण्यापर्यंत अनेक गोष्टींचा समावेश होता. अर्थात हे सगळं काही प्रमाणात अपेक्षित होतंच. शेवटी १८ तारखेला अगदी रात्री जेवणाची वेळ होईपर्यंत आमची निघायची तयारी पूर्ण झाली होती. काहीशा अनपेक्षितपणे रात्री जेवणाचा सुंदर बेत समोर आल्यावर आमचा ट्रीपला जायचा उत्साह पूर्ण भराला आला होता.

     रात्री उशीरा ठरल्याप्रमाणे टॅक्स्या आल्या, आम्ही विमानतळाकडे निघालो. आमचा टॅक्सी ड्रायव्हर वेगाने टॅक्सी चालवत असल्याने आमची टॅक्सी सर्वात पुढे होती, मात्र मधूनच आमच्या मागच्या टॅक्सीतून आमची टॅक्सी थांबवण्याबाबत फोन येत होते, कारण सर्वात मागच्या टॅक्सीत आमचे जे नातेवाईक बसलेले होते, त्यांना आमच्या परिसराची फारशी माहिती नव्हती आणि त्यांच्या टॅक्सीचा ड्रायव्हरही नवखा होता. एकदोनदा मध्ये थांबून, मागची टॅक्सी आलेली पाहून आमची टॅक्सी पुढे जात होती; रस्ता मात्र एकदम मोकळा होता. मध्येच एकदा संधी साधून आमच्या टॅक्सी ड्रायव्हरने टॅक्सी सुसाट पुढे काढली. आम्ही तासाभरातच विमानतळावर पोहोचलो, मागच्या दोन टॅक्स्या यायला मात्र जरा वेळ लागला.